Historia polskiej bakteriologii

Rudolf Weigl( 1883-1957)

Światowej sławy  mikrobiolog, jeden z twórców nowoczesnej riketsjologii. Urodził się w rodzinie morawskich Niemców. Po śmierci ojca, matka wyszła ponownie za mąż za Polaka, co spowodowało, że Rudolf Weigl wychował się w polskiej tradycji kulturowej. Był wielkim patriotą Do końca życia, pomimo różnych nacisków, nie zrzekł się polskiego obywatelstwa.

Studia przyrodnicze odbył na Uniwersytecie Lwowskim. Tam też uzyskał doktorat, a potem habilitację z zoologii, anatomii porównawczej i histologii. Po uzyskaniu tytułu profesora w latach 1920-1930 kierował Katedrą Zoologii Uniwersytetu Lwowskiego. Podczas pierwszej wojny światowej przez dwa lata kierował laboratorium w austriackim obozie jenieckim. W 1916r. odkrył niechorobotwórczy gatunek riketsji. W 1927 roku przedstawił etiologię duru plamistego i udowodnił, że chorobę tę wywołuje Riketsja provazeki. Opisał także biologię tego zarazka i opracował metodę otrzymywania szczepionki przeciwko tej chorobie.  Zwierzęciem laboratoryjnym, w którego jelitach namnażano riketsje była wesz odzieżowa. Wesz żywiąca się ludzką krwią wymagała karmicieli, czyli ochotników, którzy na własnej skórze karmili kolejne jej pokolenia. Ludzi tych nazywano „karmicielami wszy”. W czasie wojny odmówił współpracy najpierw z Niemcami, potem z władzami radzieckimi.  Niemcy obawiając się o wybuch epidemii tyfusu w swoim wojsku pozwolili Weiglowi na pozostanie na stanowisku kierowniczym Instytutu Badań nad Durem Plamistym i Wirusami we Lwowie, w którym produkowano szczepionki. Weigl zniszczył większość notatek dotyczących technologii produkcji, dlatego Niemcy musieli się liczyć z jego autorytetem i utrzymać go na tym stanowisku. Weigl wykorzystał to natychmiast zatrudniając w instytucie wielu Żydów, tym samym ratując im życie. Po wojnie otrzymał tytuł Sprawiedliwy wśród narodów świata przyznawany przez Instytut Yad Vashem w Izraelu. Szczepionka tylko teoretycznie była produkowana wyłącznie dla niemieckiego wojska. Duża jej część była przemycana do warszawskiego getta, ludności cywilnej i polskiej partyzantki. Przed wkroczeniem wojsk sowieckich do Lwowa w 1944, Weigl wyjechał do Krościenka nad Dunajcem, a po zakończeniu wojny zamieszkał w Krakowie gdzie kontynuował swoje badania i wytwarzanie szczepionki. Był aż cztery razy nominowany do nagrody Nobla, której z przyczyn politycznych nigdy nie otrzymał. Zmarł nagle 11 sierpnia 1957 w Zakopanem. Został pochowany na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie.

Wielkość fontu
Kontrast